Het Geheugen Van Assisië

(geboren op 25-05-1939 en overleden op 07-08- 1948 te Huize Assisië)

Dit artikel is geplaatst met toestemming van de nabestaanden van Teeuwis Ligthart.

Het begon allemaal met onderstaande oriënterende mail die eind 2009 door de familie naar  ”Het geheugen van Assisie” werd gestuurd.

Hallo,

Ik ben een zoektocht begonnen. Mijn vader heeft in 1948 een broer, Teeuwis Ligthart verloren aan een hersentumor. Teeuwis was toen 9 jaar.

Ze woonden zelf in Noord Holland, Schoorldam en het laatste jaar is Teeuwis overgebracht naar een gesticht in Udenhout. Mijn vader weet er niets van en is er nooit geweest. De laatste jaren houdt het hem steeds meer bezig. Is er nog een grafje van Teeuwis, waar heeft hij gezeten…., hoe is het hem vergaan. Zelf denkt hij dat het gesticht niet meer bestaat en dat er wel niets meer bekend zal zijn van zijn broer Teeuwis het is al 60 jaar geleden. Toch ben ik voor hem op zoek gegaan en denk dat Teeuwis destijds in Huize Assisië zal zijn opgenomen.

Kunt u mij vertellen waar de overleden kinderen begraven zijn? zijn er nog graven van 60 jaar geleden? Of andere gegevens. Is er materiaal van de instelling in boekvorm? met plaatsjes en is het oude gedeelte eventueel te bezoeken?

Veel vragen dus. Als het de moeite is zal ik eens met mijn vader naar Udenhout kunnen komen om eens rond te kijken waar zijn broer geweest is. Wie weet kunt u me een beetje verder op weg helpen.

Met vriendelijke groeten, Thea

Grote impact

Ook al was deze mail erg kort, de impact was groot… Zeker voor de familie van Teeuwis maar ook voor de medewerkers van de website ‘het geheugen van Assisië’, want hier hadden we geen rekening mee gehouden toen we startte met deze website.

Uiteraard ging er een mail terug met de belofte dat ‘wij’ gingen zoeken in onze archieven. Hulptroepen werden erbij geroepen in de persoon van George Douenburg. Hij dook in het indrukwekkende archief van Huize Assisië en vond in het archief drie personen met de achternaam Ligthart. Dus even afstemmen of de Ligthart erbij zat die we zochten. Dit bleek in een geval kloppend te zijn.

Met een geweldig goed gevoel ging er een mail terug naar Thea. Wij hebben hem gevonden!!!!! Als klap op de vuurpijl konden we nog een, voor de familie, onbekende foto meesturen waar hij als jongetje op stond.

Je kunt je misschien voorstellen wat een reactie dit gaf bij de nabestaanden…

Het nieuws werd in Noord Holland dus ook met instemming ontvangen en een spontane mailwisseling kwam snel op gang met een verzoek: We willen graag een bezoek brengen om te kijken waar Teeuwis de laatste maanden van zijn leven heeft doorgebracht, is dit mogelijk?

Uiteraard kan dat, we willen jullie graag ontvangen… Het liet even op zich wachten, vanwege het feit dat Koning Winter in topvorm was, maar uiteindelijk werd de datum gepland: 23 februari.

Ik mocht, namens de website “Het geheugen van Assisië” vier personen ontvangen die waren afgereisd vanuit Noord Holland. Twee broers, een (half)zusje en een nichtje van Teeuwis waren gekomen.

Na het nuttigen van een heerlijke lunch in Den Herd, was er een rondleiding op het Landpark. Deze rondleiding betrof vooral de historische kern. o.a. De kapel waar de afscheidsviering van Teeuwis heeft plaats gevonden en het kerkhof waar Teeuwis in 1948 werd begraven werden bezocht. Zijn grafje is, helaas voor de familie, jaren geleden geruimd dus deze herinnering was niet meer tastbaar.

Na de wandeling vervolgd te hebben, dronken we koffie in het Dorpshuis, alwaar het meest bijzondere moment van die middag plaatsvond: inzage in het originele dossier.

(Ter info: Het originele dossier blijft in het bezit van Prisma. Wel hadden wel kleuren kopieën gemaakt van het gehele dossier, zodat eenmaal thuis nog eens alles rustig bestudeerd kon worden.)

Hoewel Teeuwis maar kort op Assisië heeft gewoond, is er veel bewaard gebleven: o.a. correspondentie tussen de huisarts en geneesheer directeur en rapportage van de broeders die hem verzorgden. Maar het belangrijkste was wel de correspondentie tussen moeder en de geneesheer directeur. Deze laatste bracht vele herinneringen en emoties los bij de familie.

Herinneringen aan spannende en gevoelige situaties in lang vervlogen tijden. Het was die middag voor de familie een indrukwekkende ervaring en de vele puzzelstukjes vielen op zijn plaats.

Zij konden op deze wijze alsnog afscheid nemen van Teeuwis.

In het juiste perspectief

Graag wil ik (namens de website “het geheugen van Assisie”) via deze weg de nabestaanden van Teeuwis bedanken voor een onvergetelijke middag. Op een indrukwekkende wijze hebben we samen stilgestaan bij het leven van een jong manneke dat na een desastreus verloop van meningitis, ernstig verstandelijk beperkt is geraakt.

Daardoor werd hij toen hij negen was van alles en iedereen gescheiden, om in het verre Brabant verpleegd te worden in het gesticht Assisië. Vanuit de tijds geest is het belangrijk om dit in het juiste perspectief te plaatsen.(Een tijd waarin met de beste bedoelingen jonge kinderen zover van huis werden geplaatst dat er voornamelijk schriftelijk contact was tussen de familie (moeder) en de directeur). Er waren bijna gaan bezoekjes en contacten mogelijk maar de gevoelens van onmacht en het verdriet van de familie waren er zeker niet minder om.

Ik vond het een eer om de nabestaanden te mogen rondleiden op Landpark Assisië om zo als ‘opvolger’ van de Broeders Penitenten ‘ons’ verhaal te kunnen vertellen. Het verhaal van Teeuwis, is er èèn uit velen.

En wanneer het die ene van jezelf betreft komt het ineens heel dichtbij….

Edwin Karel